Stel dat je:

•  iemand condoleert met het verlies van een familielid en daarbij een enorm glimlach op je gezicht draagt;
•  zegt: “ik vind het niet erg dat mijn huis is afgebrand”, maar daarbij letterlijk met je handen in het haar zit;
•  zegt: “ik vind het niet erg dat je mijn rekening geplunderd hebt”, maar dat je daarbij wel je wenkbrauwen nader tot elkaar brengt, je mond klein maakt, je mondhoeken laat zakken en een gespannen houding aanneemt;
• aan je partner vertelt dat je haar/hem de mooiste van de wereld vindt met een blik van walging op je gezicht;
•  je claimt dat het tranen van geluk zijn, terwijl je hoofd hangt, je in een gebukte en gekwetste houding zit en je mondhoeken tot een dieptepunt gekeerd zijn,

verwacht dan niet dat de ander denkt:

•   ‘wat een goede vriend, hij leeft echt met me mee’ ;
•  ‘hij vindt het niet erg, nu kan ik hem gerust vertellen dat ik per ongeluk de keukenrol op het brandend gasfornuis heb laten liggen’ ;
•  ‘hij is echt niet boos’ ;
•  ‘wat een schat is het toch’ ;
•  ‘het is toch mooi iemand zo gelukkig te zien, dat hij/zij er de tranen van in de ogen krijgt’.

Wat je wel kunt verwachten is het volgende:

•  een mep in je gezicht, een enorme huil- en rouwbui en een vriend minder;
•  een dader die een enorm schuldgevoel heeft en je niet durft te vertellen wat er echt gebeurd is;
•  ‘hij is enorm boos, ik heb zelfs angst voor hem’;
•  dat je wederom een mep in je gezicht krijgt en tevens iets uit te leggen hebt;
•  dat iemand zich enorm veel zorgen om je maakt.

Je ziet het, in communicatie is niet alleen belangrijk wat je zegt en hoe je het zegt. Sterker nog: gezichtsuitdrukkingen en lichaamshoudingen zijn belangrijker dan woorden en zinnen. Dit heeft ook de Radboud Universiteit in Nijmegen begrepen; zij hebben van 70 proefpersonen tienduizenden foto’s gemaakt van 8 verschillende emoties met daarbij horende gezichtsuitdrukkingen. Vanuit 5 verschillende hoeken werden foto’s gemaakt van de emoties op de gezichten van de proefpersonen, waardoor een databank met 3D-foto’s van verschillende emoties wordt gevormd. Dit alles omwille van sociaal-wetenschappelijk onderzoek.

Een leuk feitje overigens: voor het tonen van gezichtsuitdrukkingen c.q. - emoties hebben we in totaal 56 gezichtsspieren.  

De 8 ‘belangrijke’ emoties die men heeft vastgelegd zijn de volgende: blijdschap, boosheid, verdriet, minachting, walging, neutraal, angst en verbazing. Als je op de bijgevoegde foto (Bron beeldmateriaal: BSI en Radboud Universiteit Nijmegen) kijkt, zie je deze emoties. Woorden hoeven niet aan bod te komen om duidelijk te maken wat de persoon vindt/voelt. Stel je bijv. voor dat de 1e persoon zegt dat hij erg kwaad is, dan geloof je dit vast niet; hoe hard en hoe vaak hij het ook zegt. De achtste persoon is natuurlijk onverschillig en de vijfde persoon vindt hetgeen hij ziet erg aantrekkelijk…

Het onderzoek heeft me aan het denken gezet en snel kwam ik tot de vraag: Kun je aan de manier van schrijven – op een weblog, in een smsje, via msn of middels een krabbel op Hyves - afleiden wat voor een emotie we hebben, of zijn we hier afhankelijk van de inhoud?

Allereerst wil ik voorop stellen dat de inhoud meestal duidelijk is, maar af en toe ook verkeerd opgevat kan worden. Wie heeft er niet eens een smsje gekregen waarvan je niet precies wist hoe je de inhoud moest opvatten? Ik geef eerlijk toe, ik heb al vaker een smsje gekregen dat ik compleet verkeerd opvatte. Een grapje kan namelijk als belediging worden opgevat!

Gelukkig zijn er tegenwoordig emoticons/ smileys; wederom een gezichtsuitdrukking die nodig is om te vertellen wat we precies voelen. Deze geven al veel duidelijkheid omtrent de emoties van de verzender. Maar veel telefoons hebben nog geen smileys - evenmin kan ik emoties gebruiken in mijn artikelen/columns. 

Hoe kan ik de inhoud kracht bij zetten zodat mijn lezers mijn emotie begrijpen (en vooral niet verkeerd begrijpen) zonder smileys? En omgekeerd: hoe begrijp ik wat mijn lezers bedoelen?

De inhoud kan ik kracht bijzetten. Hierbij denk ik aan de volgende mogelijkheden:

• het gebruik van leestekens - uitroeptekens en vraagtekens bezitten al een bepaalde emotie. Maar ook het gebruik van bijv. ‘…’ kan een emotie dragen of de nadruk leggen op het laatst woord;
• het gebruik van bepaalde woorden: bijv. ‘pfff’, ‘hmmm’, ‘uhm’, ‘haha’;
• het gebruik van één-woord-zinnen gevolgd door een leesteken – ‘Wat?’, ‘Huh?’, ‘Nee!’; 
• woorden in hoofdletters schrijven;
• gebruik van cursief, vet en normaal lettertype;
• gebruik van een geheel andere zinsconstructie;
• uitschrijven hoe je het zou uitspreken.

 Voorbeeld 1:

• Rob, je bent een eikel.
• Rob, je bent een EIKEL!!
• Rob, je bent een eikel, haha!
• Rob, je bent een eikel…

Je ziet hier dezelfde zin geschreven op verschillende manieren. De eerste zin is redelijk neutraal, de tweede is erg boos, de derde dolt een beetje en bedoelt het als grapje, de vierde is erg teleurgesteld. Duidelijk wordt dat met een kleine aanpassing al veel meer duidelijk wordt over de emoties en bedoelingen van de schrijver, dan de ’standaard/neutrale’ zin. 

Voorbeeld 2:

• Rob, ik vind dat je vaker mag posten op cultaria;
• Rob, ik… uhm, ik vind dat je misschien vaker mag posten op cultaria;
• R-Rob, ik uh, ik v-vind dat je misschien wel iets, v-vaker… mag posten op cultaria…;
• Rob! Je moet vaker posten op cultaria!

Je ziet hier dat het toevoegen van twee woorden -”uhm” en “misschien” – een geheel andere indruk wekt. Je komt twijfelachtig over. De derde komt angstig over. De vierde komt streng over en zal waarschijnlijk de meeste indruk maken.

Al met al kan dus gesteld worden dat je daadwerkelijk, door middel van het spelen met tekst, een emotie in de inhoud kracht bij kan zetten. Praktisch toepasbaar is dit echter niet - zie bijvoorbeeld de derde zin van voorbeeld 2 in een sms. Mocht je echter twijfelen of een zin bij de ander overkomt zoals je het bedoelt, neem dan bovenstaande tips in overweging.

Mijn vraag aan jullie: kunnen jullie in de reactie jullie emotie zo goed mogelijk versterken door het gebruik van enkel de taal, hoofdletters en interpunctie? Ik ben benieuwd.

Verdomme! Een HELE maand je site bezocht een GEEN ENKELE UPDATE!!!! Serieus!! 

… hahaha!

Groeten Rob